Het Nieuwe Werken – Een schaap in wolfskleren?
Kloof tussen idealisme en realiteit
Wie HNW als werkgever negeert, loopt de kans om talentvolle arbeidskrachten mis te lopen, immers de werknemers vragen er zelf om. Flexibel werken, tijd en plaats onafhankelijk. Wie wil dat niet? Steeds meer bedrijven veranderen hun bedrijfscultuur met als gevolg dat je soms organisaties binnen stapt waarbij het nog niet duidelijk is of je in een kantoor binnen loopt of dat je in een luxe woonkamer bent belandt.
Koffie lounges, sofa’s, zit hoekjes (zelfs met TV) , tafeltennis tafels voor vermaak – creativiteit komt pas op gang als de mens ook voldoende ontspanning heeft is het credo. Dus ALS je op kantoor bent, dan moet je ook nog eens kunnen ontstressen.
De overheid grijpt de kans om HNW te gebruiken om het fileprobleem op te lossen, werkgevers doen er alles aan om als beste jongetje van de klas uit de bus te komen en op overtreffende trap wordt de werknemer verheffend tot koning. Is de klant dat niet meer? Zijn de rechten, wensen en eisen van de medewerkers belangrijker geworden dan als organisatie goede producten en diensten te leveren? Natuurlijk niet. Je bedrijf is zo goed als de mensen die je in dienst neemt. Die zorgen natuurlijk voor innovatie, slimme nieuwe ideeën en voeren het werk uit om de klant te bedienen en de organisatie draaiend te houden. En daarom moet je hen omarmen en knuffelen….maar in welke maten?
De vraag is of het ideaal plaatje wat gepaard gaat bij de moderne kreet HNW ook in de praktijk zo een walhalla is.
Mensen blijven mensen….of robotiseren wij anno 2012?
Waarom wordt het depressieve mensen aangeraden om toch te blijven werken, zich te begeven onder de mensen en niet thuis op de bank te zitten? Om geen andere reden dat er afleiding is om je gedachten af te leiden van je eigen kommer en nieuwe stimulans te krijgen om uit de dagelijkse sleur te komen. Het gross van de mensen wil graag vertellen hoe hun weekend is verlopen, hoe het op de sportschool was en hoe lief en schattig de kinderen wel niet waren. Het gezellig kopje koffie met je collega met een luisterend oor gaf je daartoe de gelegenheid. Dit kost dan een paar minuten werktijd wat efficiënter had kunnen worden ingezet, maar die vijf minuten zorgen ook weer voor de energie om daarna weer lekker aan het werk te gaan. En bovendien wat begin met een praatje o ver koetjes en kalfjes, veranderde vaak in werkgerelateerde onderwerpen, je bent tenslotte collega’s waarbij de relatie gefundeerd is door dezelfde werkgever. Dit is dan ook het moment waarop vaak verfrissende invalshoeken en oplossingen komen voor werkgerelateerde bottleneks.
Wat gebeurd er met deze collega’s als ze uit zijn sociale context geplukt worden en de opgelegde vrijheid krijgen om thuis te werken? De een heeft meer discipline dan de ander en kan ermee omgaan. Voor sommigen is het de uitkomst waarover ze altijd hebben gedroomd. Anderen beginnen wellicht enthousiast aan HNW maar langzaam aan begint er wat in hun gedrag en gemoedstoestand te veranderen wat onverklaarbaar is….
Maar de sturing op resultaten in plaats van aanwezigheid zou het middel zijn om de effectiviteit van werken te bevorderen. Wat als de gerealiseerde resultaten in zijn geheel dan naar een lager niveau zijn gebracht omdat het sociale kopje koffie minder vaak tot spontane ideeën leidt? Met andere woorden de lat wordt gehaald, maar wordt niet hoger gelegd? En als die hoger wordt gelegd door de leidinggevenden dan is die moeilijker te bereiken omdat de sociale omgang met collega’s anders vorm gegeven wordt. Je zou haast kunnen spreken van een echte werkrelatie waarbij de aandacht voor de ander als persoon in de vergetelheid belandt. En is dat goed voor de kwaliteit van het resultaat?
Middelen om plaats onafhankelijk met elkaar te communiceren zijn fantastisch. De cloud is niet meer een donderwolk maar biedt kansen om overal data toegankelijk te maken. De haken en ogen zijn steeds beter in te schatten, er kan modulair gebruik van gemaakt worden waardoor niet alle bedrijfsprocessen potentieel in gevaar zouden kunnen komen.
Videoconferencing, professional chat, skype – met software en technologie komen we ver. Maar de gezichtsuitdrukking, de non-verbale communicatie die o zo belangrijk is zien we over het hoofd. We worden robots die door de aankleding van het steeds minder gebruikte kantoor in een humane omgeving getracht te worden gezet.
HNW voor wie en wanneer?
Toch omarm ik zelf HNW. Sterker nog, ik werk al lang volgens het Nieuwe Werken. Als vertegenwooordiger in de buitendienst kun je ook niet anders. Je auto is de werkplek, je laptop is onderweg op het internet aan te sluiten en je kunt vanuit een AC restaurant prima verder werken. Ongestoord bellen wordt wat lastiger vanwege het rumoer, maar hiervoor kan thuiswerken ook weer een oplossing bieden. Door het beestje een naam te geven, lijkt het op een heel nieuw fenomeen.
De verandering is dat er geprobeerd wordt om in alle gelederen van de organisatie HNW toe te passen. Toen er nog geen naam verbonden was aan HNW werd het ook nog niet geëist door elke afdeling. Nu wordt er “gediscrimineerd”. Kenniswerkers wel, productiewerkers niet, binnendienst misschien. Jaloezie zit ook diep geworteld in de mens. Hoe ga je om met collega’s die flexibel willen werken maar dat niet kunnen?
Als algehele conclusie geldt: pas HNW toe daar waar mogelijk, maar gebruik het als middel, en niet als doel op zich!
Wilma Baltus
20/09/2012 at 15:11
Dag Marijke,
Je vestigt terecht aandacht op de kloof tussen idealisme en realiteit in ‘Het Nieuwe Werken – Een schaap in wolfskleren’.
Naast het feit dat onze woningen en thuissituaties veelal niet zijn ingericht als ideale thuiswerkplekken, zal met name beoordeling op resultaten in plaats van op aanwezigheid tot problemen leiden.
Thuiswerkende werknemers zullen, door sturing op resultaten in combinatie met niet optimale thuiswerkplekken en thuiswerksituaties, dikwijls constateren dat ze minder productief zijn dan ze zelf veronderstelden. Dit zal resulteren in het verrichten van overwerk, wat kan leiden tot overspannen werknemers.
Vriendelijke groet,
Wilma