Horen is niet luisteren

• Tweet
• Pin It

Mariëlle en Cindy drinken samen een kop koffie. Mariëlle is net gescheiden. Ze zit nog vol van het hele verhaal en vertelt haar vriendin hierover. Voor een oppervlakkige waarnemer lijkt het alsof Cindy luistert…… Maar door haar hoofd gaan allerlei gedachten: tuurlijk, je bent echt niet de enige die is gescheiden; het is tijd om verder te gaan. Het zou haar helpen weer aan het werk te gaan en wat af te vallen; dat zou ik tenminste doen. Ik hoop dat mij dit niet overkomt.

Echt luisteren loont!

Cindy denkt dat ze goed luistert. Ze onderbreekt Mariëlle niet, ze zit niet op haar stoel te wiebelen, dus luistert ze goed. Toch? Wat ze echt doet is horen. Ze hoort haar vriendin. Ze doet precies datgene wat wij meestal doen. En dat is niet luisteren.

Als dreumes leren we praten en horen wat andere zeggen. We groeien op en leren lezen, schrijven en nog meer nuttige vaardigheden. Maar heel weinig van ons leren echt luisteren, naar mijn mening één van de meest essentiële vaardigheden die een mens kan hebben. Tijdens trainingen en coachgesprekken komt deze vaardigheid ook altijd aan de orde .

Echt luisteren, vraagt om je volledige aandacht en focus. Misschien is aanwezigheid een beter woord. Echt luisteren is aanwezig zijn voor de ander. Verbinding hebben met de ander. Het levert je nog wat op ook! Betere relatie met je partner, met je kinderen, beter communicatie op je werk, minder misverstanden met anderen, een rustiger en minder stressvol leven. Als we dan de wet van de wederkerigheid van Robert Cialdini (Invloed) erbij betrekken, betekent dit dat als je zelf goed luistert, anderen ook graag naar jou willen luisteren. Dat is toch een mooie extra bonus.

Echt luisteren is een vaardigheid. Het is dus te leren. Er zijn diverse boeken over geschreven. Deze kernpunten komen daarin naar boven drijven:

Iedereen kan leren echt te luisteren.

De één zal er beter in worden dan de ander, maar echt luisteren gaat niet over je schoolopleiding, het saldo van bankrekening of je populariteit. Hoewel, echt luisteren heeft zeker een super invloed op je emotionele bankrekening (Stephen Covey, The 7 habits). Mannen en vrouwen kunnen echt leren luisteren. Weet je wie de beste luisteraars zijn? Jonge kinderen. Zij hebben nog het vermogen om alles uit hun handen te laten vallen en zich intens te focussen op iets of iemand.

Luisteren is een werkwoord.

Veel mensen denken dat luisteren een passieve handeling is. Het enige dat je hoeft te doen is er te zijn. Echt luisteren vraagt aandacht, niet alleen voor de woorden. Ook voor de lichaamstaal en voor wat niet gezegd wordt. Om mensen hun verhaal te laten doen moet je ook reageren. Dat hoeft niet in woorden. Dat kan ook door je gezichtsuitdrukking, een hoofd knikje, een handgebaar of hm, hm. Op die manier laat je merken dat je volledig aanwezig bent.

Luisteren betekent het lawaai in jezelf uit zetten.

Voor mij, met zo’n hoofd dat altijd maar doorpraat, een lastige…. Oh, dat zou ik nooooit doen; dat ie niet snapt dat dit niet gaat werken; ik heb ook eens zoiets meegemaakt…  Oordelen, kritiek, je goed bedoelde advies of voorstel, NEGEREN die drang om het probleem voor de ander op te lossen. Hoe goed bedoelt ook. De meeste mensen zitten hier niet op te wachten. Ze willen gewoon hun verhaal kwijt! Echt waar. Je hebt vast een moment meegemaakt dat jij diegene was. Dan weet je ook nog wel hoe storend het was dat de ander er doorheen tetterde.

Luisteren zonder jezelf te verdedigen.

Soms vertelt iemand je iets dat over jou gaat of iets dat je niet wilt weten. Dan sluit je je af of je probeert het recht te praten. Wil je echt luisteren dan moet je op zo’n moment je emoties en de behoefte jezelf te verdedigen even parkeren. Misschien vind je dat het verhaal van de spreker niet klopt of dat het je onrecht doet; dat kan, want het is zijn of haar verhaal. Het gaat niet over gelijk of ongelijk.

Luisteren is onzelfzuchtig.

Het gaat dus niet over jou en jouw verhaal en wat jij al eens hebt meegemaakt. Dat vertel je maar op een ander moment. Een mooie quote van Michael P. Nichols (The lost art of listening): ‘Luisteren is geen behoefte die we hebben, het is een cadeau dat we geven’.

Welke situatie heb jij meegemaakt waarin echt luisteren het verschil heeft gemaakt. Voor jezelf of voor de ander. Je kunt jouw verhaal onder deze blog kwijt. Ik luister er graag naar.

De afbeelding bij deze blog is gemaakt door Rana Dieleman

Vond je deze blog leuk, waardevol of interessant? Deel het dan even met je volgers!

• 

Over de Auteur Hetty Hanekamp

Hetty Hanekamp is de oprichter van Factor H. Zij werkt met ondernemers, leidinggevenden, P&O/HRM-ers en teams die beter begrepen willen worden. Je hebt wel eens last van een misverstand, het gevoel dat je langs elkaar heen praat, dat de boodschap niet overkomt bij de ander. Dat kan anders! Door jezelf te begrijpen, door de ander te begrijpen en door je (communicatieve) vaardigheden op te rekken en inzicht in de psychologie van het beïnvloeden te vergroten. Hetty wil zoveel mogelijk mensen inspireren de stap naar hun volgende level te zetten. Dat doet ze door mensen vanuit verbinding te leren communiceren en samenwerken. Verbinding met anderen (medewerkers, klanten, collega’s) en verbinding met henzelf. Echt contact maken draagt bij aan de Nieuwe Maatschappij waar we zo naar op zoek zijn.

• Web
|
• More Posts (8)

Related Posts

• 

  Veranderen met gezond verstand
  Veranderen met gezond verstand
• 

  Trek ten strijde tegen vaagtaal en vermijd ambtelijke taal
  Trek ten strijde tegen vaagtaal en vermijd ambtelijke taal
• 

  Snapt u die brief van de overheid?
  Snapt u die brief van de overheid?
• 

  5 praktische tips om succesvol te delegeren
  5 praktische tips om succesvol te delegeren

6 Comments

1. 

   Gabriele van Doorn

   31/07/2012 at 17:14

   Kort en goed samengevat. Voor mij als coach altijd heel belangrijk geweest. Toen ik dit stukje aan het lezen was schoot me voorlezen te binnen! Kinderen die je ‘s avonds voor het slapen gaan voorleest, leren spelenderwijs luisteren en dat zul jet toch een behoorlijk aantal jaren moeten doen. Dan geef je ze iets wezenlijks mee, de kunst van het luisteren.

   Reply
   • 

     Hetty Hanekamp

     31/07/2012 at 23:37

     Hi Gabriele, mooie tip. Daar heb ik nog nooit zo aan gedacht, maar inderdaad door voor te lezen kun je kinderen goed leren luisteren. Zeker als je het ook nog eens interactief maakt. Zal ik het (nog) eens uitproberen bij mijn pubers ?

     Reply
2. 

   Ed

   01/08/2012 at 09:25

   Mooi stukje, Hetty. Dank je wel. Ik ben altijd wel benieuwd hoe mensen omgaan met de omstandigheid waarin ze helemaal geen zin hebben om naar iemand te luisteren. Mij valt op dat bijna niemand aangeeft: “Ik heb er nu geen zin in, mag het straks/morgen/een andere keer?” Wat dan gedaan wordt is luisteren met tegenzin, en vol gedachten als “ik wou dat het klaar was,” of “hoe kom ik hier weg.”

   En mensen die het eerlijk zeggen dat ze – op dat moment – geen zin hebben om te luisteren naar een verhaal, kunnen rekenen op afwijzingsreflexen.

   Lastig puntje, vind ik. Want stel je de ander boven je eigen wens? Ben je verkeerd egoïstisch als je daar grenzen in stelt? En wie bepaalt die grenzen? Wanneer is het onfatsoenlijk om aan te geven dat je geen zin in iemands verhaal hebt en wanneer is het niet meer dan logisch omdat diegene elke dag liefst een paar uur leegloopt in jouw gewillig luisterend oor?

   Kort gezegd: Wie bepaalt wanneer (en of) jij het cadeau van luisteren geeft, en aan wie?

   Met zulke overwegingen kan het wel stil om je heen worden, dat wel

   Je stukje zette me dus duidelijk aan het denken, Hetty; dank je wel.

   Hartelijke groet,
   Ed Nissink.

   Reply
   • 

     Hetty

     01/08/2012 at 12:00

     Hi Ed, dat is wel even een dilemma wat je beschrijft. En wat de meeste van ons ongetwijfeld kennen.

     Vorig jaar heb ik het boek Geweldloze Communicatie van Marschall Rosenberg gelezen. Door juist naar jezelf en je eigen behoeften te kijken en deze als uitgangspunt te nemen bij je communicatie, kun je helder, duidelijk en met respect voor de ander communiceren. Wat zit er achter ‘ik heb geen zin om naar jou te luisteren’?: het kost me veel energie en dat heb ik nu voor wat anders nodig, ik heb mijn tijd voor iets anders nodig,
     En welke behoefte vervul je als je toch luistert, terwijl je eigenlijk niet wilt? Nog leuker wordt het als je jezelf na het luisteren afvraagt of er ook invulling is gegeven aan die behoefte. Mogelijk krijg je dan zo’n interne dialoog waarbij je jezelf ongelooflijk op je donder geeft. Dat is niet bepaald geweldloos communiceren naar jezelf .

     Mijn antwood op jouw vraag (proefondervindelijk vast gesteld dat het voor mij werkt); stel jezelf boven die ander en vertel hem of haar waarom je (nu) niet wilt luisteren. Neem daarbij vooral jezelf als uitgangspunt, dan verklein je de kans dat de ander zich afgewezen voelt. Overigens is dat een sticker dat de ander zelf plakt. Niet jij.

     Succes met nadenken! Daar is het echt weer voor.

     Fijne dag,

     Hetty

     Reply
3. 

   eindelijkeigenbaas

   01/08/2012 at 16:58

   Mooi en waardevol stuk Hetty.

   Wat ik heb moeten leren als mens én ondernemerscoach bij luisteren is niet meteen met een oplossing komen voor datgene wat verteld wordt. Daar gaat het lang niet altijd om. Sterker nog, vooral vrouwen willen graag alleen maar hun verhaal kwijt en voelen dat er echt naar ze geluisterd wordt. Doorvragen, aanmoedigen om dieper te gaan, dat helpt al vaak veel meer.

   En het te snel aandragen van oplossingen belemmert mensen die de stap hebben gezet om hun hart bij je te luchten, soms ook om verder te vertellen. Hierdoor blijven ook wel echte pijnpunten achterwege.

   Groet,
   Jaap

   Reply
   • 

     Hetty

     01/08/2012 at 18:07

     Is het ook jouw ervaring dat wanneer je mensen hun verhaal laat doen, je probeert hun verhaal te doorgronden, ze zelf de oplossing wel hebben?

     Met hartelijke groet,

     Hetty

     Reply